Schorzenia układu pokarmowego niejednokrotnie przebiegają bez charakterystycznych objawów, dlatego długo mogą nie być prawidłowo diagnozowane. Jednym z badań, którym może wykryć poważne choroby w układzie pokarmowym, jest test na krew utajoną. Jak powinien on być interpretowany, jeśli przyniesie pozytywny wynik?

Test gwajakolowy

W laboratoriach analiz medycznych jednym z najczęściej wykonywanych testów na krew utajoną w kale jest test gwajakolowy, który stwierdza obecność krwi w stolcu pacjenta w 30 proc. przypadków. Aby wynik był wiarygodny, powinno się wykonać co najmniej 3 oznaczenia krwi utajonej w kale. Co więcej, fałszywie ujemne wyniki pojawiają się nie tylko u osób dokonujących testu jednorazowo, ale także i u tych, które spożywają zbyt duże ilości witaminy C.
 

Jeśli wynik testu gwajakolowego jest dodatni, należy podejrzewać utajone krwawienie z przewodu pokarmowego. Aby dociec, w którym miejscu występuje krwawienie, lekarze zalecają wykonanie dodatkowych badań, najczęściej badania endoskopowego.  Zdarza się, że test na krew utajoną w kale jest fałszywie dodatni na przykład w przypadku prowadzenia przez daną osobę diety z dużą ilością czerwonego mięsa i niektórych warzyw, takich jak rzodkiewka czy chrzan. Aby sprawdzić, czy krwawienie następuje w dolnych odcinkach przewodu pokarmowego, można wykonać tzw. testy immunochemiczne.

Interpretacja wyników badania na krew utajoną

Test dodatni wskazujący na obecność krwi w kale świadczy o krwawieniu z przewodu pokarmowego. Niekoniecznie jednak od razu należy domniemywać, że pacjent jest poważnie chory. Owszem, pozytywny wynik testu gwajakolowego budzi niepokój i powinno się dokładnie zdiagnozować pacjenta, aby sprawdzić, czy na przykład nie choruje on na raka jelita grubego. Niemniej, zdarza się, że krew w stolcu świadczy o krwawieniu z górnego odcinka przewodu pokarmowego, z jamy ustnej, nosa, a nawet z dróg oddechowych.

Jeśli zdarzy się, że w badaniu na krew utajoną w stolcu u pacjenta zostanie ona wykryta, wówczas wynik ten wymaga weryfikacji w toku badan endoskopowych, zwłaszcza jeśli pacjent uskarża się na dolegliwości ze strony układu pokarmowego. Badaniem wykrywającym nowotwór jelita grubego, przy którym również występuje krew utajona w kale, jest kolonoskopia. Jeśli nie wykaże ona zmian, można rozważyć ocenę gastroskopową stanu przewodu pokarmowego. Krwawienie może występować z uwagi na niedokrwistość lub za małe stężenie żelaza. Dlatego przed wykonaniem wszystkich zaleconych przez lekarza badań, nie można dokonywać pełnej diagnozy stanu zdrowia pacjenta.